Göz Çevresi Estetiği (Oküloplastik Cerrahi)

Oküloplastik cerrahi (göz çevresi estetiği), göz kapakları, gözyaşı yolları, göz çukuru (orbita) ve göz çevresi dokularının işlevsel ve estetik sorunlarını tedavi eden göz cerrahisi dalıdır. Amaç; göz kapaklarının görmeyi ve gözü koruma işlevini sürdürmesini sağlamak ve göz çevresine daha sağlıklı, dengeli bir görünüm kazandırmaktır. Bu bölgedeki sarkma, asimetri, içe veya dışa dönme gibi değişiklikler hem görmeyi hem de görünümü etkileyebilir. Göz Vakfı Hastaneleri’nde oküloplastik girişimler, hastanın şikâyetine ve durumun işlevsel ya da estetik niteliğine göre planlanır.

Oküloplastik cerrahide değerlendirilen başlıca durumlar

Bu birim, göz kapaklarını ve göz çevresini etkileyen pek çok işlevsel ve estetik sorunu kapsar. Başlıca durumlar şunlardır:

Göz kapağı düşüklüğü (pitozis): Üst göz kapağının normalden aşağıda olmasıdır; doğuştan olabileceği gibi yaşlanmaya veya sinir-kas sorunlarına bağlı gelişebilir.
Kapak şekil bozuklukları: Kapağın içe dönmesi (entropion) veya dışa dönmesi (ektropion); tahriş, sulanma ve korneada hasara yol açabilir.
Göz altı torbaları ve kapak sarkması: Yapısal veya yaşa bağlı olarak gelişen, daha çok estetik nitelikli değişikliklerdir.
Gözyaşı kanalı tıkanıklığı: Sürekli yaşarma, çapaklanma ve burun kökünde şişlikle seyredebilir.
Göz kapağı kitleleri: İyi ya da kötü huylu olabilen kapak tümörleridir.
Yüz felcine bağlı kapak sorunları: Kapakların gözü tam kapatamaması nedeniyle gözün korunması gerekir.
Xanthelasma (kapakta sarı plaklar): Özellikle üst göz kapaklarında görülen sarı renkli plaklardır; kolesterol ve şeker metabolizması açısından değerlendirme gerektirebilir.

Oküloplastik cerrahi (göz çevresi estetiği) nasıl yapılır?

Oküloplastik tedavi; durumun işlevsel mi yoksa estetik mi olduğuna ve şikâyetin derecesine göre planlanır. Bazı girişimler gözün korunması ve görmenin sürdürülmesi için gerekliyken, bazıları göz çevresine daha dengeli bir görünüm kazandırmaya yöneliktir.

Göz kapağı düşüklüğü (pitozis) cerrahisi

Göz kapağı düşüklüğünde uygulanan cerrahi, kapağı yukarı kaldıran kasın çalışma miktarına göre belirlenir. Görmeyi engelleyen düşüklüklerde cerrahi işlevsel bir gereklilik hâline gelir. Bebeklerde ve çocuklarda da kapak düşüklüğü ameliyatı yapılabilir; bu yaş grubunda kapağın görmeyi engellemesi göz tembelliğine yol açabileceğinden erken değerlendirme önemlidir.

Göz kapağı düşüklüğü hakkında ayrıntılı bilgi için Göz Kapağı Düşüklüğü (Pitozis) Nedenleri ve Belirtileri rehberimize bakabilirsiniz.

Kapak şekil bozukluklarının cerrahisi (entropion / ektropion)

Kapağın içe dönmesi (entropion) çoğunlukla yaşlanmaya bağlı gelişir; yaralanma, kapak kaslarının aşırı kasılması veya doğuştan da görülebilir. Kirpikler göze doğru döndüğünden batma, sulanma ve korneada aşınmaya yol açabilir. Kapağın dışa dönmesi (ektropion) ise yaşlanma, felç, yaralanma sonrası doku çekilmesi ya da nadiren doğuştan görülür; kapak tam kapanamadığı için gözde kuruma ve ileri dönemde yüzeyel yaralar gelişebilir. Her iki durumun da tedavisi cerrahidir; amaç kapağı normal konumuna getirerek gözü korumaktır.

Göz kapağı ve göz altı estetiği

Göz kapaklarında biriken fazla deri ve göz altı torbalanmaları cerrahi olarak düzeltilerek göz çevresine daha dinlenmiş bir görünüm kazandırılabilir. Hafif durumlarda cerrahi gerekmeden uygulanabilen yöntemler de değerlendirilebilir. Uygun yaklaşım, kişinin durumuna göre belirlenir.

Gözyaşı kanalı tıkanıklığı tedavisi

Gözyaşı kanalı tıkanıklığında sürekli yaşarma ve çapaklanma görülür. Bebeklerde kanal çoğunlukla doğumdan sonraki ilk bir ay içinde kendiliğinden açılır. Bu sürede açılmayanlarda, ilk bir yıl boyunca hekimin tarif ettiği biçimde uygulanan burun köküne masaj kanalın açılmasına yardımcı olabilir. Bir yaşın sonunda kanal hâlâ açılmamışsa genel anestezi altında sondalama işlemi uygulanabilir. Erişkinlerde uygulanan cerrahide ise amaç, gözyaşının buruna akmasını sağlayacak yeni bir yol oluşturmaktır; uygun hastalarda bu işlem ciltten kesi yapılmadan, kapaktaki doğal açıklıktan (punktum) girilerek lazer yardımıyla da gerçekleştirilebilir.

Erişkinlerde uygulanan cerrahide amaç, gözyaşının buruna akmasını sağlayacak yeni bir yol oluşturmaktır. Uygun hastalarda bu işlem ciltten kesi yapılmadan, kapaktaki doğal açıklıktan (punktum) girilerek gözyaşı kesesine ulaşılması ve lazer yardımıyla yeni bir kanal oluşturulması yoluyla da gerçekleştirilebilir. Bebeklerde masajın yeterli olmadığı durumlarda uygulanan sondalama işlemi ise genel anestezi altında yapılır.

Göz kapağı kitleleri

Göz kapaklarında gelişen kitleler iyi ya da kötü huylu olabilir; bu nedenle kapakta büyüyen, kanayan veya iyileşmeyen bir lezyon fark edildiğinde değerlendirme yapılması önemlidir. Tedavide kitle cerrahi olarak çıkarılır ve patolojik incelemeye gönderilir. Çıkarılan alanın büyüklüğüne göre kapağın yapısını ve işlevini korumak amacıyla onarım (rekonstrüksiyon) işlemleri uygulanabilir.

Yüz felcinde göz kapağı cerrahisi

Yüz felcinde göz kapakları normal biçimde açılıp kapanamaz; kapak gözü tam örtemediği için kornea kurumaya ve hasara açık hâle gelir. Bu durumda öncelik gözün korunmasıdır. Felcin şiddetine ve süresine bağlı olarak kapağın kapanmasını destekleyen çeşitli kapak cerrahileri uygulanabilir; bu girişimler aynı zamanda göz çevresinde daha dengeli bir görünüm sağlamayı da hedefler.

Göz protezi uygulamaları

Enfeksiyon, ağrı, tümör veya görme kaybı gibi nedenlerle bir gözün alınması gerektiğinde, ortaya çıkan şekil bozukluğunu gidermek için göz protezi uygulanır. Protezin rengi sağlam göze uyumlu hazırlanır; hareketli protez uygulamalarıyla daha doğal bir görünüm hedeflenir. Uzun süre protez kullananlarda gelişebilen kapak sarkması veya yuvada daralma gibi sorunlar da cerrahi olarak düzeltilebilir.

Göz Vakfı Hastaneleri’nde oküloplastik cerrahi

Göz Vakfı Hastaneleri, 1984’ten bu yana göz sağlığı alanında hizmet veren bir vakıf kuruluşudur ve oküloplastik girişimleri İstanbul’da (Bayrampaşa Göz Hastanesi, Beria Turaç İdealtepe Göz Merkezi) ve Bursa’da (Nilüfer Göz Merkezi) sunmaktadır. Merkezlerimizde akademik göz hastalıkları uzmanlarından oluşan bir kadro görev yapmaktadır. Yaklaşımımız; durumun işlevsel ya da estetik niteliğinin doğru değerlendirilmesi ve hastaya uygun yöntemin seçilmesi esasına dayanır.

Oküloplastik girişimler, Göz Vakfı Hastaneleri’nin göz hastalıkları uzmanlarından oluşan akademik kadrosu tarafından gerçekleştirilir. Merkezlerimizde görev yapan hekimlerimizi Hekimlerimiz sayfasından inceleyebilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular

Göz kapağı düşüklüğü ameliyatı çocuklara yapılır mı?

Evet; bebeklerde ve çocuklarda da kapak düşüklüğü ameliyatı yapılabilir. Kapağın görmeyi engellediği durumlarda göz tembelliğini önlemek için erken değerlendirme önemlidir.

Gözyaşı kanalı tıkanıklığı ameliyatsız geçer mi?

Bebeklerde kanal çoğunlukla ilk yaş içinde masaj ile veya gerekirse sondalama ile açılır. Erişkinlerde ise tedavi genellikle cerrahidir.

Göz altı torbaları için tek seçenek ameliyat mıdır?

Hayır; hafif durumlarda cerrahi gerekmeden uygulanabilen yöntemler değerlendirilebilir. Belirgin torbalanmalarda cerrahi tercih edilir. Uygun yöntem kişiye göre belirlenir.

Oküloplastik ameliyatlar estetik mi yoksa işlevsel midir?

Her ikisi de olabilir; bir kısmı görmeyi ve gözün korunmasını sağlayan işlevsel girişimlerdir, bir kısmı ise göz çevresine yönelik estetik düzeltmelerdir. Çoğu durumda iki amaç bir aradadır.

Göz protezi nasıl uygulanır?

Görmeyen veya alınmış bir gözde oluşan şekil bozukluğunu gidermek için uygulanır; protezin rengi sağlam göze uyumlu hazırlanır ve hareketli protezlerle daha doğal bir görünüm hedeflenir.