Lazerle göz çizdirme (refraktif cerrahi), korneanın ışığı kırma gücünü lazerle yeniden şekillendirerek miyopi, hipermetropi ve astigmat gibi kırma kusurlarını düzeltmeyi ve gözlük ile kontakt lens bağımlılığını azaltmayı amaçlayan bir tedavi yöntemidir.
Hakemli çalışmalara göre miyopi gibi kırma kusurları, dünya genelinde görme bozukluğunun en yaygın nedenleri arasındadır; 2016’da Ophthalmology dergisinde yayımlanan bir çalışma, mevcut eğilimler sürerse dünya nüfusunun yaklaşık yarısının (yaklaşık 5 milyar kişi) 2050’ye kadar miyop olabileceğini öngörmektedir. Gözlük ve kontakt lens de geçerli düzeltme yöntemleridir; lazerle göz çizdirme, uygunluğu muayeneyle belirlenen kişiler için bir seçenektir.
Göz Vakfı Hastaneleri’nde lazerle göz çizdirme, hastanın korneasına ve numarasına göre seçilen yöntemlerle uygulanır.
Lazerle göz çizdirme hangi kırma kusurlarını düzeltir?
Lazerle göz çizdirme, ışığın ağ tabaka üzerinde doğru odaklanmasını sağlamak amacıyla aşağıdaki kırma kusurlarında uygulanabilir:
Miyopi
Uzağı net görememe; ışınların ağ tabakanın önünde odaklanmasıdır.
Hipermetropi
Yakını net görememe; ışınların ağ tabakanın arkasında odaklanmasıdır.
Astigmatizma
Korneanın farklı eksenlerde farklı kırması nedeniyle her mesafede bulanık görmedir.
Yakın görme güçlüğü olan presbiyopi ise bir göz hastalığı değil, 40 yaş sonrası merceğin yakını odaklama yeteneğinin azaldığı doğal bir süreçtir; düzeltme yaklaşımları kırma kusurlarından farklıdır ve kişiye göre değerlendirilir.
Lazerle göz çizdirme yöntemleri
Lazerle göz çizdirmede uygulanan yöntem; korneanın kalınlığına, yapısına, numaraya ve hastanın yaşam tarzına göre kişiye özel olarak belirlenir. Başlıca yöntemler şunlardır:
LASIK
LASIK yönteminde kornea yüzeyinde ince bir kapak (flep) oluşturulur, bu kapak kaldırılarak alttaki kornea dokusu excimer lazerle yeniden şekillendirilir ve kapak yerine yatırılır. Kapak kendiliğinden yapıştığı için dikiş gerekmez. Görsel iyileşmenin hızlı olması ve işlem sonrası rahatsızlığın az olması bu yöntemin öne çıkan özellikleridir.
FemtoLASIK (bıçaksız LASIK)
FemtoLASIK, LASIK’teki kornea kapağının bıçak yerine femtosaniye lazerle oluşturulduğu yöntemdir. Kapağın lazerle hazırlanması, kalınlığının ve kenar yapısının daha öngörülebilir olmasını sağlar. İşlemin geri kalanı LASIK ile aynı şekilde ilerler.
Yüzey ablasyonu (No-Touch / PRK)
Bu yöntemde kornea kapağı oluşturulmaz; korneanın en dış tabakası (epitel) uzaklaştırılarak lazer doğrudan yüzeye uygulanır. Kornea kalınlığının veya yapısının kapak oluşturmaya uygun olmadığı durumlarda ve darbe riski taşıyan işlerde çalışanlarda tercih edilebilir. İşlem sonrası epitelin yenilenmesi birkaç gün sürdüğünden bu dönemde batma ve sulanma olabilir; iyileşme sürecinde koruyucu bir kontakt lens kullanılabilir. Görsel iyileşme, kapak oluşturulan yöntemlere göre daha kademelidir.
SMILE
SMILE yönteminde femtosaniye lazerle kornea içinde ince bir doku parçacığı (lentikül) oluşturulur ve birkaç milimetrelik küçük bir kesiden çıkarılır. Kapak oluşturulmadığı ve kesi küçük olduğu için korneanın yüzey bütünlüğü daha az etkilenir. Miyopi ve miyopiye eşlik eden astigmatın düzeltilmesinde kullanılır.
| Yöntem | Kornea Kapağı | Öne çıkan özellik |
|---|---|---|
| LASIK | Var (bıçakla) | Görsel iyileşme hızlıdır. |
| FemtoLASIK | Var (femtosaniye lazerle) | Kapak lazerle, daha öngörülebilir biçimde hazırlanır. |
| Yüzey ablasyonu (No-Touch / PRK) | Yok | İnce veya yapısı uygun olmayan korneada tercih edilebilir |
| SMILE | Yok | Küçük kesiyle uygulanır; miyopi ve miyopik astigmatta kullanılır |
Lazerle göz çizdirme kimler için uygundur?
Lazerle göz çizdirmeye uygunluk kişiye özeldir ve ayrıntılı bir muayeneyle belirlenir. Genel olarak 18 yaşını doldurmuş, numarası bir süredir belirgin değişiklik göstermeyen ve kornea kalınlığı ile yapısı uygun olan kişilerde değerlendirilir. Numaranın hâlâ ilerlediği dönemde yapılan bir işlem, ilerleyen yıllarda yeniden gözlük ihtiyacı doğurabileceğinden numaranın durağan olması önemlidir.
Bazı durumlar uygunluğu etkileyebilir ya da işlemin ertelenmesini gerektirebilir: keratokonus veya keratokonus şüphesi, ince kornea, ilerlemiş kuru göz, tedavi edilmemiş göz enfeksiyonları, ileri glokom ve retina hastalıkları, bazı sistemik ve bağışıklık sistemi hastalıkları ile gebelik ve emzirme dönemi bunlar arasındadır. Uygunluk yalnızca numaraya bakılarak değil, korneanın haritası ve kalınlığı dâhil tüm bulgular değerlendirilerek belirlenir.
Lazerle göz çizdirme nasıl yapılır?
Lazerle göz çizdirme, damla anesteziyle uygulanan ve hastanın aynı gün evine dönebildiği günübirlik bir işlemdir. Süreç, işlem öncesi ayrıntılı bir değerlendirmeyle başlar ve işlem sonrası kontrollerle sürer.
İşlem öncesi değerlendirme
İşlem öncesinde görme ve numara ölçümlerinin yanı sıra kornea topografisi ile korneanın yüzey haritası çıkarılır ve pakimetri ile kornea kalınlığı ölçülür. Gözyaşı miktarı, göz bebeği çapı ve göz sağlığını etkileyebilecek diğer durumlar değerlendirilir. Kontakt lens kullananlardan, ölçümlerin doğru olması için hekimin belirttiği süre boyunca lens kullanımına ara vermeleri istenir.
Anestezi ve işlem günü
İşlem damla anesteziyle yapılır; genel anesteziye gerek duyulmaz. Hasta işlem sırasında uyanıktır ve kendisinden belirli bir noktaya bakması istenir. Ağrı beklenmez, hafif bir baskı hissi olabilir. Lazer uygulaması saniyelerle ifade edilen kısa bir süre alır; hazırlıkla birlikte hasta ameliyathanede kısa bir süre kalır. İşlemden sonra kısa bir dinlenmenin ardından aynı gün evine dönebilir; işlem sonrası görme geçici olarak bulanık olabileceğinden yanında bir refakatçi bulunması önerilir.
İşlem sonrası iyileşme ve kontroller
İşlemin ardından ilk saatlerde batma, sulanma ve ışığa hassasiyet olabilir; bu şikâyetler genellikle kısa sürede azalır. Göze damla tedavisi başlanır ve ilk kontrol çoğunlukla ertesi gün yapılır, ardından kontroller hekimin belirlediği aralıklarla sürer. İlk günlerde gözü ovuşturmamak, darbeden korumak ve damlaları düzenli kullanmak önemlidir. Havuz, deniz, sauna ve temaslı sporlara ne zaman dönülebileceği hekim tarafından belirtilir. Görsel iyileşmenin hızı uygulanan yönteme ve kişiye göre değişir.
Göz Vakfı Hastaneleri’nde lazerle göz çizdirme
Göz Vakfı Hastaneleri, 1984’ten bu yana göz sağlığı alanında hizmet veren bir vakıf kuruluşudur ve lazerle göz çizdirme uygulamalarını İstanbul’da (Bayrampaşa Göz Hastanesi) ve Bursa’da (Nilüfer Göz Merkezi) sunmaktadır. Merkezlerimizde akademik göz hastalıkları uzmanlarından oluşan bir kadro görev yapmaktadır. Yaklaşımımız; işlem öncesinde kornea topografisiyle titiz bir uygunluk değerlendirmesi yapılması ve yalnızca uygun adaylarda, kişiye en uygun yöntemin seçilmesi esasına dayanır.
Lazerle göz çizdirme uygulamaları, Göz Vakfı Hastaneleri’nin göz hastalıkları uzmanlarından oluşan akademik kadrosu tarafından yürütülür. Merkezlerimizde görev yapan hekimlerimizi Hekimlerimiz sayfasından inceleyebilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
İşlem damla anesteziyle yapılır ve sırasında ağrı beklenmez; işlem sonrası kısa süreli batma veya sulanma hissi olabilir.
Hayır; uygunluk yaşa, numaranın stabil olmasına ve kornea yapısına bağlıdır. Kimin uygun olduğu ayrıntılı göz muayenesiyle belirlenir.
Düzeltilen numara çoğu hastada kalıcıdır; ancak yaşa bağlı değişimler (örneğin presbiyopi) ilerleyen yıllarda yakın için gözlük ihtiyacı doğurabilir.
Yöntem seçimi; korneanın kalınlığı ve yapısı, numara ve yaşam tarzı dikkate alınarak kişiye özel olarak yapılır.
Çoğu yöntemde günlük hayata dönüş kısa sürede mümkündür; süre uygulanan yönteme ve kişiye göre değişir ve hekim önerilerine uyulması önemlidir.
İşlem sonrası ilk dönemde göz kuruluğu hissi görülebilir; bu genellikle geçicidir ve damla tedavisiyle desteklenir. İşlem öncesinde belirgin kuru gözü olan kişilerde durum ayrıca değerlendirilir.
Numaranın durağan hâle gelmesi beklenir. İlerleyen numarayla yapılan bir işlem sonrasında yeniden gözlük ihtiyacı doğabileceğinden, uygunluk kararı bu durum göz önünde bulundurularak verilir.
Randevu ve bilgi
Lazerle göz çizdirme ve uygunluk değerlendirmesi hakkında bilgi almak için Göz Vakfı Hastaneleri merkezlerine başvurabilirsiniz.
